Bhakti Yoga · Verso 9

अथ चित्तं समाधातुं न शक्नोषि मयि स्थिरम् | अभ्यासयोगेन ततो मामिच्छाप्तुं धनञ्जय

atha cittaṃ samādhātuṃ na śaknoṣi mayi sthiram | abhyāsa-yogena tato mām icchāptuṃ dhanañjaya

Si no puedes fijar la mente firmemente en Mí, entonces, ¡oh Dhanamjaya!, trata de alcanzarme mediante la práctica del yoga.

Kṛṣṇa presenta una alternativa escalonada. Si la absorción inmediata (cittaṃ samādhātuṃ) es imposible, se ofrece el abhyāsa-yoga — yoga de la práctica repetida.

Abhyāsa implica esfuerzo sistemático, volver una y otra vez a la concentración. Patanjali define la yoga como citta-vṛtti-nirodha (YS 1.2), alcanzado mediante abhyāsa y vairāgya (YS 1.12).

El tono es compasivo: “Si no puedes… entonces…”. Kṛṣṇa reconoce las limitaciones humanas y ofrece caminos adaptados a cada capacidad. No hay fracaso, solo diferentes velocidades de aproximación.